Artrose
Retropatellaire artrose
Symptomen, oorzaken en behandeling bij artrose van de knieschijf
Artrose kan op verschillende plekken in het kniegewricht optreden. Is het gebied achter de knieschijf betroffen, dan spreekt men van retropatellaire artrose of artrose van de knieschijf. Deze bijzondere vorm van gonartrose maakt zich meestal kenbaar door pijn in de voorkant van de knie. Doorslaggevend is om de symptomen serieus te nemen en de klachten samen met je arts actief aan te pakken. In dit artikel leggen we je uit waar je daarbij op moet letten.
Retropatellaire artrose: inhoudsopgave
Hoe hangen patella en kniegewrichtskraakbeen samen?
Zoals de naam doet vermoeden, is de knieschijf een schijfvormig, plat bot dat aan de voorkant van het kniegewricht ligt. De knieschijf, ook patella genoemd, dient als een van de schakels tussen boven- en onderbeen. Daarvoor bevindt zich aan het ondereinde van het dijbeen een uitholling, de zogenoemde glijgroef, waarlangs de knieschijf bij beweging glijdt.
Zoals in elk gewricht is er ook in de knie kraakbeenweefsel dat tussen de contactvlakken van de botten ligt. Deze kraakbeenlaag heeft een doorslaggevende beschermfunctie: ze zorgt ervoor dat de afzonderlijke botten in het gewricht niet over elkaar schuren. Zo bevindt zich ook op de achterkant van de patella, waar de knieschijf het dijbeen raakt, een kraakbeenlaag. Door verschillende oorzaken kan deze kraakbeenlaag week worden en uiteindelijk geleidelijk worden afgebroken. Dan luidt de diagnose: artrose van de knieschijf, of in het Latijn retropatellaire artrose.
Hoe ontstaat artrose van de knieschijf?
Artrose is eenvoudig gezegd slijtage in het gewricht door kraakbeenverlies. De retropatellaire artrose is daarbij een zeldzame bijzondere vorm van gonartrose (knieartrose) en betreft de kraakbeenlaag achter, oftewel onder de knieschijf. Artrose aan de knieschijf kan op zichzelf optreden, maar ook andere delen van het kniegewricht kunnen daarnaast artrose vertonen. Maar ook als 'alleen' de knieschijf en het bijbehorende kraakbeen betroffen zijn, kan de kraakbeenslijtage de functie van het hele kniegewricht aantasten.
De oorzaken voor een retropatellaire artrose zijn divers: zo kunnen bijvoorbeeld misvormingen aan de knieschijf en aan het dijbeen ervoor zorgen dat de kraakbeenlaag versterkt wordt afgebroken. Dat is bijvoorbeeld het geval als knieschijf en glijgroef van het dijbeen niet goed bij elkaar passen. Standafwijkingen zoals O-benen brengen eveneens een artroserisico met zich mee, net als blessures zoals een breuk van de knieschijf.
Naast anatomische oorzaken leiden vooral ook overbelasting en verkeerde belasting tot slijtage van het kraakbeenweefsel. Jarenlang werken in gehurkte houding of op de knieën en het tillen van zware lasten oefenen bijvoorbeeld een hoge druk op de kniegewrichten uit. Maar ook sporters zijn betroffen, vooral hardlopers.
Ten slotte kunnen ook ontstekingen een rol spelen. Een spierzwakte in het bovenbeen en in de heup kan eveneens artrose bevorderen. En niet in de laatste plaats is gewrichtsslijtage een aandoening die met het toenemen van de leeftijd steeds waarschijnlijker wordt.
Retropatellaire artrose: symptomen en diagnose
De symptomen van een retropatellaire artrose kunnen veelzijdig zijn en zijn niet altijd eenduidig, daarom kan alleen je arts een gefundeerde diagnose stellen. Je zou in elk geval alert moeten worden bij pijn in de voorkant van de knie achter de knieschijf, vooral wanneer de pijn optreedt bij het aflopen van trappen, bij het opstaan en 's ochtends of na rustpauzes. Een knarsen in de knie bij beweging en bewegingsbeperkingen kunnen eveneens op artrose van de knieschijf wijzen. Als er een ontsteking is, kunnen er bovendien zwellingen en warmte in het gewricht optreden.
Bij klachten in het kniegewricht is het altijd raadzaam om op tijd naar de arts te gaan. Je arts vraagt je naar eerdere aandoeningen en mogelijke blessures, net als naar je leefwijze en bijzondere belastingen in het dagelijks leven en bij het sporten. Bij het lichamelijk onderzoek wordt meestal ook een röntgenfoto gemaakt. In sommige gevallen kan ook een MRI worden aangevraagd om de diagnose te bevestigen.
Behandeling van de retropatellaire artrose
In principe moet helaas gezegd worden: door artrose veroorzaakte schade aan het kraakbeen kan in principe niet ongedaan worden gemaakt. Artrose is daarmee helaas niet te genezen. Maar dat betekent niet dat je niets kunt doen om je eigen welzijn te versterken. Integendeel: met een passende, door je arts opgestelde behandeling valt er een hoop te bereiken. Het doel van de behandeling is dan om het voortschrijden van de kraakbeenafbraak te vertragen, de beweeglijkheid te behouden en pijn te verlichten.
Niet alleen bij een vastgestelde artrose is het altijd aan te raden om op een gezonde en evenwichtige voeding te letten. Mocht er een ontsteking in de knie zijn, dan kan ook een tijdelijke inzet van pijnstillende en ontstekingsremmende medicijnen (in overleg met de behandelend arts) zinvol zijn.
Het lastige bij artrose is dat, afhankelijk van het stadium, belastingen pijnlijk zijn. Dit kan patiënten ertoe verleiden om zich te ontzien en lichamelijke inspanning zo veel mogelijk te vermijden. Hoe begrijpelijk dat ook is: een belangrijk onderdeel van de behandeling is beweging! Want fysiotherapie en speciale knieoefeningen voorzien het overgebleven kraakbeen van voedingsstoffen en houden het gewricht beweeglijk.
Met ondersteuning in beweging blijven
Beweging is dus essentieel bij de behandeling van een retropatellaire artrose. Je arts en je fysiotherapeut stellen voor jou een bewegingstherapie samen die is afgestemd op jouw individuele klachten en lichamelijke voorwaarden. Naast gerichte oefeningen om de bovenbeenspier te rekken en te versterken is ook de beweging in het dagelijks leven doorslaggevend. Naast de fysiotherapie kan daarom ook een aanpassing van de belasting, bijvoorbeeld op het werk, aangewezen zijn.
Pijn in de knie zorgt bij de meeste mensen echter voor een gevoel van onzekerheid. Een brace zoals de GenuTrain P3 kan je hier waardevolle ondersteuning geven: ze stabiliseert je kniegewricht met als doel de pijn aan de voorkant van de knie te verlichten.
Om dat te kunnen leveren, vervullen de afzonderlijke onderdelen van de brace uiteenlopende functies: pelottes stimuleren bijvoorbeeld de gewrichtsstabiliserende spieren en masseren tegelijkertijd typische pijnpunten. Het Train-breiwerk zorgt voor een medische compressie en oefent bij beweging een wisseldrukmassage uit, waardoor de afbouw van zwellingen wordt bevorderd. Met het individueel instelbare correctiebandje in de pelotte wordt de knieschijf gecentreerd.
Dit zou je ook kunnen interesseren
Knieartrose
Kom in onze themawereld gonartrose te weten hoe je het ziekteverloop positief beïnvloedt en kniepijn effectief verlicht.
Kniepijn
Of het nu bij het lopen of traplopen is, meer aan de buitenkant of binnen aan de knie: kom erachter waar je kniepijn vandaan komt, en wat je ertegen kunt doen.
Bauerfeind behandel-app
NU NIEUW: individuele knie- en rugtraining met de Bauerfeind behandel-app.