Enkelpijn

Enkel gebroken

Terug naar een actief leven na een enkelfractuur

De afbeelding toont een jonge vrouw tijdens een wandeling in het park. Ter ondersteuning van haar geblesseerde enkel draagt ze een AirLoc orthese van Bauerfeind.

Of het nu een verkeerde landing bij het basketbal is, een misstap tijdens het wandelen of de poging om bij een sprong of val van grote hoogte op je voeten te landen: een enkelfractuur kan de meest uiteenlopende oorzaken hebben. Is de enkel gebroken, dan kan er instabiliteit ontstaan, die een operatie en daaropvolgende volledige stillegging nodig maakt. Onder bepaalde omstandigheden kan het daarna maanden of jaren duren voordat de enkel na een enkelfractuur de oude stabiliteit terugkrijgt.

Enkelfractuur: meest voorkomende breuk van de onderste ledematen

De enkel is een echt meesterwerk van de natuur. Bij het lopen en springen vangt hij een veelvoud van ons lichaamsgewicht op. Wat velen niet weten: anatomisch gezien gaat het om twee gewrichten, het bovenste (BSG) en het onderste (OSG) spronggewricht. Maar hoe ontstaat een breuk eigenlijk?

De enkel is erop gemaakt om het heffen en zakken van de voorvoet in de voorwaartse beweging mogelijk te maken. De zijwaartse beweging wordt daarbij ondersteund door het onderste spronggewricht, terwijl het bovenste extreem gevoelig reageert op kantelbewegingen en verzwikken. Daarom ontstaan er bij een verkeerde landing of een verdraaide voet vaak breuken in het bovenste deel van de enkel. Vooral het kuitbeen is door zijn sterk door het bandapparaat vastgelegde positie gevoelig voor een breukblessure. Zo'n breuk van de enkel heet een malleolusfractuur, waarbij deze term vaak gelijk wordt gesteld met een kuitbeenbreuk.

Weergave van de anatomie van een gebroken enkel. Bij een verkeerde landing of een verdraaide voet ontstaan er vaak breuken in het bovenste deel van de enkel.

Diagnose: fracturen in het enkelgebied

Zo complex als de enkel is opgebouwd, zo talrijk zijn ook de mogelijke fracturen. In de diagnose onderscheidt men in grote lijnen:

Talusfractuur: breuk van het sprongbeen (zeer zeldzaam)
Tibiafractuur: scheenbeenbreuk
Fibulafractuur: kuitbeenbreuk (zeer vaak)

Daarnaast kunnen deze breuken gecombineerd voorkomen. Men spreekt van een bimalleolaire fractuur als naast de buitenenkel (kuitbeenbreuk) ook de binnenenkel (scheenbeenbreuk) is aangedaan. Bij de trimalleolaire fractuur is daarnaast ook de achterrand van het dragende scheenbeen afgebroken.

Enkelfractuur behandeling: acute behandeling en revalidatie

Voor de langetermijnprognose is niet zozeer de breuk zelf, maar veeleer de schade aan het gewrichtskraakbeen en de banden doorslaggevend. De omvang van die schade hangt enerzijds af van het ongeval zelf en wordt bepaald door het type breuk, de mate van stuik en de omvang van de ontwrichting. Anderzijds is doorslaggevend hoe de breuk wordt gecorrigeerd en gefixeerd. Klopt de stand van de botten niet 100%, dan ontwikkelt het gewricht vaak al binnen een jaar na de genezing van de breuk duidelijke slijtageverschijnselen en een chronische instabiliteit. Aan de operatieve ingreep en de gerichte wederopbouw van de stabiliserende spieren komt daarom een enorm belang toe.

Is de enkel gebroken, dan mag de enkel in de regel zes weken helemaal niet belast worden, zodat de enkelfractuur kan genezen. Dat heeft tot gevolg dat de stabiliserende spieren zwakker worden en dan in de daaropvolgende belastingsfase ontbreken. Voor de schade aan de banden en aan het gewrichtskraakbeen is beweging in het verdere verloop van de behandeling echter absoluut noodzakelijk voor het genezingsproces. In de praktijk worden daarom in de revalidatiefase eerst stilleggende orthesen en later spieractiverende enkelbandages ingezet.

Een vrouw staat op haar tenen en grijpt naar een voorwerp in de kast. Ze draagt een MalleoLoc L voetorthese om haar rechterenkel. De scène toont een modern huis met houten accenten en decoraties.

Bandages en orthesen geven stabiliteit en stimulatie

Na de stilleggingsfase met belastingspauze ondersteunt een orthese, bijvoorbeeld uit de MalleoLoc-familie, de enkel. Die zorgt ervoor dat de enkel na een breuk en aansluitende operatie de nodige stabiliteit terugkrijgt en niet overbelast wordt. De orthopedische hulpmiddelen zijn zo gesneden dat ze ook comfortabel in het dagelijks leven gedragen kunnen worden, bijvoorbeeld in sneakers of ook nette schoenen. De voet kan dankzij de orthese zijn natuurlijke afrolbeweging maken en wordt tegelijk beschermd tegen nieuwe misstappen.

Maak kennis met onze MalleoLoc®

MalleoLoc is een stabiliserende enkelorthese voor veilige mobilisatie. Ontdek nu meer over de voordelen en werking.

naar het product

Bandages en orthesen geven stabiliteit en stimulatie

In het verdere verloop van de revalidatie worden steeds vaker bandages voor mobilisatie en spierstabilisatie ingezet. Onze enkelbandages bestaan uit ademend breisel dat zich stevig om de enkel legt. Daarbij oefent het medische hulpmiddel bij beweging een masserende wisselcompressie uit.

Ook na de revalidatiefase is het dragen van een enkelbandage aan te raden, en dat niet alleen bij blijvende restklachten. De stabiliserende werking vermindert het risico op een nieuwe blessure en op overbelasting bij de opbouwsport.