Enkelpijn
Enkeldistorsie
Oorzaken, symptomen en hoe een enkelbandage kan helpen
Wie ooit gevoetbald heeft, kent het: een tegenstander grijpt naar de bal, door de botsing verdraait je enkel en zo is het gebeurd. De enkel is verzwikt en zwelt op. De diagnose die dan meestal volgt, luidt enkeldistorsie, oftewel een verzwikking van de enkel. Lees hier meer over de indicatie, hoe je een enkeldistorsie behandelt en waarom een bandage daarbij de moeite waard is.
Er is bijna geen sportblessure die vaker voorkomt dan de enkeldistorsie. Daarvoor hoef je niet eens actief te sporten om je voet of je enkel te verzwikken. Het is al genoeg om onhandig neer te komen of ergens met je voet achter te blijven haken. Dan gebeurt het zo dat de banden rondom het enkelgewricht beschadigd raken; soms kan er ook bijkomend botletsel optreden.
Wordt deze verzwikking dan niet snel en passend behandeld, dan kan er blijvende schade ontstaan, zoals bijvoorbeeld een gewrichtsinstabiliteit. Daardoor kan het gewricht op de lange termijn sneller slijten, wat op zijn beurt tot artrose kan leiden.
Onze producten voor uw gezondheid
Enkeldistorsie: inhoudsopgave
Wat is de enkel eigenlijk precies?
Om het proces van de distorsie te begrijpen, moeten we eerst de enkel eens nader bekijken. Dit gewricht verbindt het onderbeenbot met de voetwortelbeentjes. In het bovenste spronggewricht (OSG) komen de gewrichtsvlakken van scheenbeen (tibia), kuitbeen (fibula) en sprongbeen (talus) samen. Scheen- en kuitbeen vormen daarbij een met kraakbeen beklede "vork", de malleolaire vork, die het sprongbeen van bovenaf omvat.
De onderkant van de talus vormt op zijn beurt met het hielbeen (calcaneus) en het scheepvormig been (os naviculare) het onderste spronggewricht. Strikt genomen bestaat dit uit twee zelfstandige gewrichten. Vrij stevige banden houden dit ingewikkelde geheel bijeen en bepalen daarmee de bewegingsruimte van de gewrichten. Daarnaast is elk gewricht omsloten door een bindweefselkapsel.
En wat gebeurt er nu bij een enkeldistorsie?
Bij een enkeldistorsie worden een of meerdere van de genoemde gewrichten met grote krachtsinwerking voorbij hun fysiologische grens bewogen. De banden die de gewrichten bijeenhouden, zijn allemaal maar tot op zekere hoogte elastisch en worden bij deze overbelasting pijnlijk overrekt. Vanaf een bepaald punt kunnen ze gedeeltelijk of helemaal scheuren. Dan spreekt de arts van een ruptuur (bandscheur aan de enkel) of gedeeltelijke ruptuur, waardoor het gewricht merkbaar aan stabiliteit verliest.
Scheuren de banden bij de aanhechting, dan kunnen botdeeltjes van het gewricht worden afgesplinterd. Die zijn dan op de röntgenfoto zichtbaar. Meestal raakt bij een distorsietrauma of enkeltrauma (OSG-trauma) het gewrichtskapsel beschadigd. In dat geval is er sprake van letsel aan het complete kapsel-bandapparaat.
Waaraan herken je een enkeldistorsie?
De eerste symptomen verschijnen direct na een enkeldistorsie. Optreden, bewegen of belasten van de getroffen voet is meestal alleen met pijn mogelijk. Het gewricht zwelt snel op, vaak ontstaan bloeduitstortingen (hematomen) en het geblesseerde gebied is extreem drukgevoelig.
Welke soort schade er is en hoe ernstig die is, kan alleen een grondig onderzoek aan het licht brengen. Röntgenfoto's en andere beeldvormende technieken geven de arts een beeld van de betrokken anatomische structuren. Zo kan bijvoorbeeld worden vastgesteld of banden alleen overrekt, gedeeltelijk gescheurd of volledig doorgescheurd zijn. Ook letsel aan het gewrichtskapsel of benige avulsies kunnen zo worden opgespoord.
Hoe wordt een enkeldistorsie behandeld?
Het getroffen enkelgewricht moet onmiddellijk worden geïmmobiliseerd, gekoeld en hoog gelegd. Een drukverband vermindert de mate van zwelling en zorgt ervoor dat de beschadigde weefsels tot aan de behandeling niet zwaarder worden belast.
De medische behandeling richt zich naar de mate van schade, die in drie graden van ernst wordt onderscheiden:
- Graad 1: de banden zijn overrekt, maar zonder schade of gewrichtsinstabiliteit.
- Graad 2: een band of meerdere banden zijn sterk overrekt of hebben een gedeeltelijke ruptuur opgelopen zonder gewrichtsinstabiliteit.
- Graad 3: complete bandscheur aan de enkel en instabiliteit van het gewricht
"Ik heb mijn voet verzwikt, hoe lang zal ik uit de roulatie zijn?"
Bij de meeste enkeldistorsies is geen operatie nodig en volstaat een conservatieve behandeling. Daarbij wordt het gewricht meestal enkele dagen in een enkelorthese geïmmobiliseerd, zoals bijvoorbeeld de AirLoc®. Na enkele weken wordt de orthese vervangen door een bandage zoals de MalleoTrain®. Die helpt je om je gewricht weer te mobiliseren. Afhankelijk van de ernst van de blessure kan het gewricht extra worden ontlast met krukken. Aanvullend kunnen pijnstillers, koudetherapie (ijstoepassingen of koude lucht) of, bij een zeer uitgesproken zwelling, lymfedrainage worden toegepast.
In de meeste gevallen worden patiënten bij een verzwikking voor een tot zes weken ziek gemeld. Ook hier komt het aan op de graad van de blessure: heb je een zittend beroep en hoef je je voet op het werk niet te belasten, dan kun je vaak al na een paar dagen weer naar je werk "lopen".
Na de hoogacute fase kan met fysiotherapeutische behandelingen worden begonnen om de volledige beweeglijkheid te herstellen en kracht en coördinatie te trainen. Het gewricht moet musculair worden gestabiliseerd om het risico op een nieuwe blessure te verlagen. Nuttige oefeningen voor thuis waarmee je je enkel kunt versterken en stabiliseren, vind je ook in de Bauerfeind Training App.
Bewegen begint met een tik
Train wanneer en waar je wilt!
Onze hulpmiddelen hebben een pijnverlichtende en stabiliserende werking. Om je extra te helpen in beweging te komen, hebben we de Training App ontwikkeld. Die toont je individuele oefeningen om actief te worden. De app motiveert je bovendien om je mobiliteit te bevorderen en je welzijn te vergroten.
Bij benige bandavulsies en complete rupturen waarbij de scheurvlakken geen contact meer met elkaar hebben, wordt echter meestal wel geopereerd. In dat geval worden de uiteinden van de band met een bandhechting weer aan elkaar gevoegd. Benige bandavulsies kunnen met een schroef worden gefixeerd, zodat afgescheurde botfragmenten weer stevig met het bot vergroeien. In deze gevallen duurt het genezen navenant langer.
Wil je meer weten over onze Train-bandages en de werkzaamheid ervan?
Hier lees je hoe de MalleoTrain je bij je klachten in de enkel kan helpen.
Maak kennis met onze MalleoTrain®
MalleoTrain® is een enkelbandage voor ontlasting en stabilisatie. Lees nu meer over de voordelen en werking.
Dit zou je ook kunnen interesseren
Pijn in de enkel
Even niet opgelet en met je voet verzwikt? Hier lees je wat je bij pijn en klachten in de enkel kunt doen.
Enkeloefeningen
We laten je vijf eenvoudige oefeningen zien waarmee je je enkels traint, versterkt en op de lange termijn stabiliseert.
Gewrichtsvriendelijke sporten
Haal onze trainingstips en leer tien sporten kennen waarmee je actief bent en toch je gewrichten ontziet.