Gonartrose

Artrose in de knie: wat helpt echt?

Voeding, sport en meer: de mix maakt het verschil

Een oudere vrouw zit op een vensterbank en leest een klein jongetje een boek voor. Ze draagt een GenuTrain OA knieorthese aan haar rechterbeen. Op de achtergrond hangen kleurrijke ingelijste foto's aan de muur.

Eerst het slechte nieuws: gonartrose, oftewel de artrose in de knie, is niet te genezen. Maar de situatie is niet uitzichtloos. Met de juiste behandeling kunnen patiënten de symptomen verlichten. Wij leggen uit waarom medicijnen op den duur niet goed zijn, wat op het menu van artrosepatiënten hoort en hoe beweging pijn verlicht.

Meestal komt ze sluipend, begint pijnloos en maakt zich eerst na bewegingspauzes merkbaar: de knieartrose, door artsen gonartrose genoemd. Staat de diagnose eenmaal vast, dan zijn veel patiënten opgelucht: eindelijk weten ze tenminste waar de pijn in de knie vandaan komt. Maar nu komt het erop aan om afhankelijk van het stadium van de gonartrose verschillende behandelmogelijkheden te overwegen en uit te voeren. Ze hebben allemaal gemeen dat ze niet alleen pijn en bewegingsbeperkingen verlichten, maar ook de verdere gewrichtsslijtage moeten vertragen.

Tabletten als uitzondering, sport als regel tegen artrosepijn

Om een operatie of zelfs het plaatsen van een kunstgewricht (knievervanging, kortweg knie-TEP) uit te stellen of te voorkomen, bieden zogenaamde conservatieve behandelmethoden uitkomst. Die laten zich op hun beurt weer onderverdelen in medicamenteuze en niet-medicamenteuze behandeling.

De gouden regel van de gonartrosebehandeling luidt daarbij: een combinatie van meerdere maatregelen is het meest effectief.

Medicijnen in de knieartrosebehandeling

Medicijnen mogen alleen tijdelijk en in overleg met een arts worden ingenomen. Ze kunnen helpen om pijn te verminderen en beweging mogelijk te maken, en worden dus vaak aan het begin van een licht sportprogramma of de fysiotherapie aanbevolen. Bij artrose worden meestal medicijnen uit de groep van de niet-steroïde ontstekingsremmers (NSAID's) ingezet. Het gaat hierbij om pijnstillers en ontstekingsremmers, die echter bij langdurig gebruik de maag en de bloedvaten kunnen aantasten. Artsen raden gonartrosepatiënten daarom eerder aan om hun voeding aan te passen, te sporten en de knieën daarbij eventueel met een bandage of orthese te ontlasten, omdat deze maatregelen ook een positief effect op de pijnbeleving kunnen hebben.

Welke voeding helpt bij gonartrose?

Hoe minder lichaamsgewicht de knieën te dragen hebben, hoe beter. Komen overgewicht en gonartrose samen, dan is het dus aan te raden om gewicht te verminderen. Een voedingsaanpassing kan daarbij helpen. Bij alle artrosepatiënten geldt: worden ontstekingsbevorderende levensmiddelen zoals bijvoorbeeld rood vlees of dierlijke vetten in boter, room en volvette kaas slechts zelden gegeten, dan kan dat de artrose in de knie al positief beïnvloeden. Suiker, alcohol en nicotine moeten in het dagelijks leven van artrosepatiënten de uitzondering blijven, omdat ze vrije radicalen bevatten. Te veel van deze stoffen in het lichaam kunnen ziekten zoals artrose bevorderen.

Welke beweging doet goed bij knieartrose?

Is de pijn in de knie er eenmaal, dan valt bewegen zwaar. Maar artsen waarschuwen ervoor om bij gonartrose beweging te vermijden en in een ontziehouding te vervallen. Tijdens een fysiotherapie leren gonartrosepatiënten geschikte oefeningen waarmee de kniegewrichten geleidelijk weer beweeglijker worden en de gewrichtsfunctie behouden blijft. Tegelijkertijd worden gewrichtsontlastende spieren opgebouwd en pijn verlicht.

Terwijl zulke fysiotherapeutische maatregelen alleen onder begeleiding zouden moeten plaatsvinden, kunnen patiënten ook makkelijk op eigen houtje in beweging komen: hiervoor lenen zich fietsen, walking, zwemmen, aquajoggen en gymnastiek. Belastende balsporten en springsporten zijn minder gunstig, want de knieën moeten schokken opvangen en worden zo extra belast. Voor de juiste sportieve activiteiten geldt trouwens: hoe vroeger en regelmatiger, hoe beter. Ze helpen namelijk ook om artrose in de knie te voorkomen.

Een vrouw knielt tijdens het tuinieren en draagt daarbij een GenuTrain OA orthese ter ondersteuning.

Hoe helpen bandages en orthesen?

Ook al helpt beweging meestal tegen pijn en het voortschrijden van de gonartrose: alle begin is moeilijk, vooral als de belasting in het begin pijn doet. Onze kniebandages of knieorthesen kunnen daarbij helpen om toch actief te worden. Ze ontlasten de aangedane knie, verdelen de belasting en stabiliseren hem. Ze zitten comfortabel en zijn daarmee de ideale metgezellen in het dagelijks leven en bij het sporten.

De foto toont een dame met haar kleinkind die een trap aflopen. Ter ondersteuning van haar knie draagt de vrouw een gonartrose-orthese van Bauerfeind, de GenuTrain OA.

Welke orthese of bandage is de juiste bij gonartrose? In ons adviesportaal vind je uitgebreide informatie over de producten en een richtlijn om het juiste hulpmiddel te vinden.

Knieartrose: wanneer moet er geopereerd worden?

In sommige gevallen kan het zijn dat conservatieve behandelmaatregelen niet volstaan: de knie doet dus nog steeds pijn en de gonartrose schrijdt voort. Dan ontkomen patiënten niet aan een knieoperatie, bijvoorbeeld een artroscopie met kraakbeenvervanging. Is de gonartrose bijzonder ver gevorderd, dan kan alleen een kunstgewricht helpen en de patiënten hun beweeglijkheid teruggeven.